بررسی شکل‌گیری انتظارات تورمی: رویکرد آزمایشگاهی (مطالعه موردی: فعالان بازار سرمایه استان کرمانشاه)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه رازی

2 دانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه رازی

چکیده

انتظارات تورمی به عنوان یکی از عوامل موثر بر شکل­گیری تورم نقش تعیین­کننده­ای در سیاستگذاری اقتصادی دارد. تصمیم­سازی و تصمیم­گیری در ارتباط با موضوعاتی همچون مصرف، پس انداز، تولید، سرمایه­گذاری، انتخاب سبد بهینه دارایی، دستمزدها، نرخ ارز و نرخ بهره همگی تحت تاثیر انتظارات تورمی شکل می­گیرند. در این مطالعه به نحوه شکل­گیری انتظارات تورمی در میان فعالان بازار سرمایه در فضای آزمایشگاهی با استفاده از نرم افزار Z-tree پرداخته شده است. به این منظور در ابتدا با استفاده از قاعده گسترش یافته تیلور، به بررسی رفتار بانک مرکزی نسبت به انحراف تورم پرداخته و ضریب عکس­العمل بانک مرکزی برآورد شده است. میانگین تورم مورد انتظار افراد شرکت کننده در این آزمایش 14.12 درصد بدست آمده است. بر اساس نتایج این مطالعه در سطح معناداری 95 درصد 34.7 درصد افراد شرکت­کننده در این آزمایش انتظارات خود را بر اساس الگوی انتظارات عقلایی، 22.1 درصد افراد بر اساس الگوی انتظارات تطبیقی و 43.2 درصد بر اساس مدل­های یادگیری شکل­داده­اند. بنابراین مقامات پولی با آگاهی از نحوه شکل­گیری انتظارات تورمی در میان فعالان بازار سرمایه می­توانند سیاست­های مناسب، در راستای جهت­دهی نقدینگی موجود به سمت بازار سرمایه که موجب کنترل تورم و جلوگیری از حرکت نقدینگی موجود در جامعه به سمت بازار ارز و طلا می­گردد، اتخاذ نمایند.

کلیدواژه‌ها


*      اسنودن، وین و کوویچ؛ ترجمه خلیلی عراقی، منصور و سوری، علی؛ راهنمای نوین اقتصاد کلان؛ انتشارات برادران، چاپ سوم، 1394.

*      پیرو مینی؛ ترجمه نصرت، مرتضی و راغفر، حسین؛ فلسفه و اقتصاد؛ مبادی و سیر تحول نظریه اقتصادی؛ انتشارات تهران، 1384.

*      تقی­نژاد عمران، وحید و بهمن، محمد؛ قاعده گسترش یافته تیلور- مطالعه موردی ایران 87-1357؛ مجله تحقیقات مدل­سازی اقتصادی؛ شماره 9؛ پاییز 1391.

*      حسینی، سید صفدر و محتشمی، ؛ رابطه تورم و رشد نقدینگی در اقتصاد ایران: گسست یا پایداری، مجله پژوهش­های اقتصادی، 1387، شماره 8: 42-21.

*      حسینی، سید صفدر و شکوهی، مریم؛ بررسی عوامل موثر بر انتظارات با تاکید بر نقش انتظارات گذشته نگر و آینده نگر؛ فصلنامه پژوهش های اقتصادی (رشد و توسعه پایدار)، سال پانزدهم، شماره اول، بهار 1394،ص 228-209.

*      جان مینارد کینز؛ ترجمه فرهنگ، منصور؛ نظریه عمومی اشتغال، بهره و پول؛ انتشارات نی، چاپ دوم

*      سامتی، مرتضی و صمدی، سعید و قبادی، سارا؛ برآورد نرخ بهینه بیکاری و مقابسه آن با نرخ طبیعی: با تأکید بر متغیرهای برنامه سوم تو سعه اقت صادی اجتماعی؛ مجله تحقیقات اقتصادی، شماره 6؛ 116-91؛ 1383.

*      فرهمند گلیان، کاظم و شاهنوشی، ناصر؛ تاثیر سیاست­های دولت بر میزان تورم در ایران: کاربردی از فرآیند یادگیری در چارچوب انتظارات عقلایی؛ فصلنامه پژوهش­های اقتصادی؛ سال سیزدهم؛ شماره دوم؛ تابستان 1392؛ ص 149-129.

*      گرجی، ابراهیم و اقبالی، علی؛ برآورد منحنی فیلیپس در ایران (با رویکردی به انتظارات تطبیقی و انتظارات عقلایی)؛ مجله تحقیقات اقتصادی؛ شماره؛ ص 144-121؛ 1386.

*      گرجی، ابراهیم و مدنی، شیما؛ سیر تحول در تجزیه و تحلیل‌های اقتصاد کلان؛ انتشارات چاپ و نشر بازرگانی، چاپ اول

*      Branch,W.A., 2004. The theory of rationally heterogeneous expectations: evidence from survey data on inflation expectations. Econ.J.114(497),592–621.

*      Carroll, C.D., 2003. Macroeconomic expectations of house hold sand professional forecasters. Q.J. Econ. 118(1), 269–298.

*      Gali, J., & Gertler, M. (1999). "Inflation Dynamics: A Structural Econometric analysis" . Journal of monetary Economics, 44(2), 195-222.

*      Hommes, C., Sonnemans, J., Tuinstra, J., vandeVelden, H., 2005. Coordination of expectations in asset pricing experiments. Rev. Financ. Stud. 18(3), 955–980.

*      Marimon, R., Spear, S.E., Sunder, S., 1993. Expectationally driven market volatility: an experimental study. J.Econ. Theory 61(1), 74–103.

*      Noussair, C.N., Pfajfar, D., Zsiros, J., 2011. Frictions, persistence, and central bank policy in an experimental dynamic stochastic general equilibrium economy. Discussion Paper2011-030, Tilburg University, Center for Economic Research.

*      Pfajfar, D., 2013. Formation of rationally heterogeneous expectations. J. Econ. Dyn. Control37(8), 1434–1452.

*      Pfajfar, D., Santoro, E., 2010. Heterogeneity, learning and information stickiness in inflation expectations. J. Econ. Behav. Organ.75(3), 426–444.

*      Pfajfar, D., Santoro, E., 2013. New son inflation and the epidemiology of inflation expectations. J. Money Credit Bank. 45(6), 1045–1067.

*      Pfajfar, D., Žakelj,  B., 2011a. Inflation expectations and monetary policy design: evidence from the laboratory. Discussion Paper 2011-091, Tilburg University, Center for Economic Research.

*      Pfajfar, D., Žakelj, B., 2011b. Uncertainty and disagreement in forecasting inflation: Evidence from the laboratory. Discussion Paper 2011-053, Tilburg University, Center for Economic Research.

*      Pfajfar, D., Žakelj, B., 2014. Experimental evidence on inflation expectation formation, Journal of Economic Dynamics & Control 44 (2014), 147–168.

*      Romer, David. 2006, Advanced Macroeconomics, University of California, Berkely, Third Edition.

*      Spulbăr, C., Niţoi, M., & Stanciu, C. (2012). Inflation Inertia and Inflation Persistence in Romania Using a DSGE Approach. Annals of the Alexandru Ioan Cuza University-Economics, 59(1), 115-124.

*      Taylor, J.B., 1993. Discretion versus policy rules in practice. Carnegie–Rochester Conference Series on Public Policy, vol.39, pp.195–214.

*      Wolter, S, C. 1993, The use of survey results in respect to autoregressive expectation formation. Paper presented at the 21stCIRET Conference, Stellenbosch.